De Waddenvereniging en Natuurmonumenten zijn tevreden over de uitspraak van de Rechtbank Noord-Nederland, die bevestigt dat risico’s voor het kwetsbare Natura 2000-gebied Noordzeekustzone (boven de Waddeneilanden en langs de Noord-Hollandse kust) niet kunnen worden uitgesloten. De door de provincie Fryslân afgegeven vergunning is daarmee vernietigd.
De rechtbank oordeelt onder andere dat de provincie Fryslân onvoldoende rekening heeft gehouden met het effect van schelpenwinning op beschermde zee-eenden. Schelpdieren vormen een essentiële voedselbron voor zwarte zee-eenden en eidereenden. Schelpenbanken vormen de basis van de voedselketen, omdat met name jonge schelpdieren en andere bodemdieren zich hechten aan al aanwezige schelpenbanken. Schelpenwinning tast deze basis direct aan.
De rechtbank bevestigt ook dat de provincie ten onrechte is uitgegaan van een matig ongunstige staat van de natuur. Die is inmiddels in een zeer ongunstige staat. De rechtbank stelt verder dat onduidelijk is hoeveel nieuwe schelpen er jaarlijks beschikbaar komen in het gebied en welke hoeveelheid zonder negatieve ecologische gevolgen gewonnen had kunnen worden. Dat had duidelijk moeten zijn voordat er een vergunning afgegeven kon worden.
Ten slotte had de provincie Fryslân voor het afgeven van de vergunning beter moeten kijken naar welke andere activiteiten er in de natuurgebieden plaatsvinden. Die kunnen immers ook effect hebben op de natuur. Daarom moet ook altijd een optelsom van de verschillende activiteiten samen worden gemaakt.
Beide natuurorganisaties betreuren het dat ze via de rechter de verleende vergunning hebben moeten laten intrekken. Vooral omdat de kennis over de natuur, die sterk onder druk staat, is gebaseerd op rapporten die in opdracht van de overheid zijn opgesteld. De wet- en regelgeving, zoals de N2000 systematiek die kwetsbare natuur moet beschermen, is het domein van de provinciale overheid die daarin samen met de landelijke overheden een leidende rol moet hebben.
Eerder is een vergelijkbare vergunning voor schelpenwinning ook al vernietigd door de rechtbank. Wij vinden dan ook dat de overheid door het niet op de juiste manier uitoefenen van haar natuurbeschermingstaken een onrealistisch perspectief heeft geboden aan schelpwinnning bedrijven. Dat is slecht voor de natuur, maar ook voor het perspectief van deze bedrijven.
De nieuwe uitspraak is een belangrijke stap richting een definitief einde aan schelpenwinning in zowel de Waddenzee als de Noordzeekustzone.
De Waddenvereniging en Natuurmonumenten staan open voor overleg over duurzame alternatieven buiten kwetsbare natuurgebieden, zodat natuurbehoud en toekomstperspectief voor de sector hand in hand kunnen blijven gaan.
Deze pagina delen?