Brandbrief aan Verenigde Naties: stop de uitbreiding van zoutwinning onder de Waddenzee
Verschillende organisaties hebben op 2 juni 2026 een dringende brief gestuurd aan het VN Werelderfgoedcomité. Ze vragen om hulp bij het tegenhouden van een besluit van het kabinet. Dat besluit: een vergunning voor veel meer zoutwinning onder de Waddenzee, door Frisia Zout. Dit bedrijf is een dochter van het Duitse K+S (voorheen Kali und Salz).
Wat is er besloten?
Het kabinet maakte eind mei een concept-besluit openbaar waarmee Frisia Zout de volgende stap zet richting een nieuwe vergunning. Het bedrijf mag straks 45,5 miljoen ton zout winnen in een gebied van 32 vierkante kilometer, midden in de Waddenzee. Op basis van een stokoude natuurvergunning uit 2014 werd vorige week de volgende stap richting definitieve toestemming gezet.
Dat besluit valt slecht in de regio. De Waddeneilanden, de provincie Fryslân, Wetterskip Fryslân en de gemeente Waadhoeke adviseerden eind vorig jaar allemaal om de vergunning niet te verlenen. Hun belangrijkste argument: de bodemdaling. Op het diepste punt kan die oplopen tot 1,61 meter.
Verenigde Naties waarschuwden al eerder
De oproep van de organisaties komt niet uit de lucht vallen. Het VN Werelderfgoedcomité vroeg Nederland in 2024 al dringend om de zoutwinning te stoppen of fors te verminderen. Het was het derde jaar op rij dat UNESCO flinke kritiek had op de manier waarop Nederland het Waddengebied beschermt. Het kabinetsbesluit gaat lijnrecht in tegen die oproepen.
De extra bodemdaling is extra zorgwekkend omdat de zeespiegel in het Waddengebied sneller stijgt dan ooit eerder gemeten. De organisaties vrezen schade aan de natuur, de zeedijken én de monumentale binnenstad van Harlingen.
Werelderfgoedstatus in gevaar
De gevolgen reiken verder dan de natuur. Meer mijnbouw kan ertoe leiden dat Nederland, Duitsland en Denemarken samen de UNESCO Werelderfgoedstatus van de Waddenzee verliezen. De Waddenzee heeft die status sinds 2009.
Kamerdebat op 3 juni
Op 3 juni debatteert de Tweede Kamer met de staatssecretaris voor Mijnbouw over dit besluit. De organisaties willen met hun brief een duidelijk signaal afgeven aan de politiek: de winning van nog meer zout onder de Waddenzee kent alleen maar verliezers.
Belanghebbenden kunnen tot 9 juli 2026 een zienswijze indienen op het ontwerpbesluit.
De volledige brandbrief aan het VN Werelderfgoedcomité vind je hier.
